Beschrijving van het leven in Frankrijk tussen 1945 en het eerste decennium van de 21ste eeuw.
Titel
De jaren
Auteur
Annie Ernaux
Vertaler
Rokus Hofstede
Taal
Nederlands
Oorspr. taal
Frans
Oorspr. titel
Les années
Uitgever
Amsterdam: Uitgeverij De Arbeiderspers, copyright 2020
229 p.
ISBN
9789029540650 (paperback)

Besprekingen

Een autobiografie zonder ik

Ze figureert al een tijdje op de tiplijst van de Nobelprijs, maar het hoogtepunt van haar oeuvre, De jaren, uit 2008, is nu pas in het Nederlands vertaald. Maak alsnog kennis met Annie Ernaux.

Vorige maand werd ze tachtig, maar Annie Ernaux is nog lang niet uitgeschreven. De Franse schrijfster tapt al een halve eeuw uit het autobiografische vaatje. Niet dat de belevenissen van een kruideniersdochter uit een Normandisch stadje nu zo wereldschokkend zijn, maar zij weet er steevast een originele draai aan te geven. Neem nu De jaren, een roman uit 2008 die eindelijk in het Nederlands is vertaald. Deze 'collectieve autobiografie' is een terugblik op een vrouwenleven, ingebed in de bredere sociale en historische context. Het boek vertelt het verhaal van een individu en van een generatie, want een mensenleven staat nu eenmaal niet los van de maatschappij.

Dertig jaar heeft Ernaux op deze totaalroman gebroed en het resultaat mag er zijn. De jaren is het onbetwiste hoogtepunt van haar oeuvre. De titel is allicht geïnspireerd door The years van Virginia Woolf en het idee kreeg vaste vorm door een schilderij van Dorothea Tanning. Birthday, de afbeelding van een vrouw me…Lees verder

Al wie zij is geweest

In haar magnum opus De jaren beschrijft Annie Ernaux aan de hand van foto's het meisje en de vrouw die ze is geweest - zonder de foto's af te drukken en zonder het woord 'ik' te gebruiken. Het resultaat is glorieus.

Twaalf jaar geleden verscheen Les années van Annie Ernaux (1940). Het magnum opus waarvoor al haar voorgaande werken, een twintigtal in veertig jaar schrijverschap, in zekere zin de etappes vormen. Hoewel Les années geen enkele grote Franse literaire prijs krijgt, wordt de Engelse vertaling, die tien jaar later uitkomt, genomineerd voor de Man Booker International Prize. Nu is het boek in prachtig Nederlands te lezen.

Ernaux debuteert in de jaren zeventig en vindt haar eigen, unieke stijl in haar vierde boek, La place uit 1984 (De plek, 1985) dat wordt bekroond met de Prix Renaudot. Het betekent haar doorbraak, ook internationaal. Ze verzint niets. Voor haar teksten ontleedt ze haar eigen leven, met name de pijnlijke, schaamtevolle gebeurtenissen. Het resultaat van die zoektocht door haar geheugen schrijft ze op, zonder verfraaiingen.

Tot aan Les années wordt er in de Franse pers op zijn best schamper gedaan over 'die lerares uit de provincie'. Te…Lees verder

Aan de hand van oude foto's beschrijft de auteur de culturele, sociale en politieke ontwikkelingen binnen de Franse maatschappij over een periode van zestig jaar, en wel vanaf het einde van de Tweede Wereldoorlog tot het eerste decennium van dit millennium. Hoewel het duidelijk een op het eigen leven en de persoonlijke belevenissen van de auteur gebaseerde kroniek is, schrijft ze overwegend in de derde persoon. Dit om aan te geven dat haar herinneringen, hoe persoonlijk ook, in feite onderdeel vormen van het Franse collectieve geheugen. Er komt een scala van - met name - Franse bekendheden en gebeurtenissen voorbij. Daarnaast komen de presidentschappen van De Gaulle en Mitterrand, de ontwikkeling van de positie van de vrouw, de studentenopstand van 1968 en de jaren zeventig toen Ernaux zelf een jonge vrouw was ruim aan bod. Zeker voor de wat oudere lezer weet Annie Ernaux (1940) de tijdsspanne beeldend op te roepen, maar de vele opsommingen halen soms de vaart uit het verhaal. Onders…Lees verder

Herinneren om weer te worden wie je was

In haar schitterende autobiografie De jaren laat Annie Ernaux zien hoe in onze tijd, anders dan vroeger toen zoveel leek vast te liggen, verandering een waarde op zich is.

Annie Ernaux (80) is al decennia een niet weg te denken stem in de Franse literatuur. Ze heeft een onmiskenbaar eigen, direct geluid en schrijft gestaag door aan een omvangrijk, geëngageerd, autobiografisch oeuvre dat vanaf het begin voor een aanzienlijk deel in het Nederlands is vertaald.

Haar boeken hebben niet alleen een literair, maar ook een sociologisch en geschiedkundig belang doordat haar eigen, intens geleefde leven de ontwikkeling van de tijdgeest onontkoombaar weerspiegelt. Ze is op en top een kind van de trente glorieuses, de dertig jaar van economische bloei die volgden op het einde van de Tweede Wereldoorlog.

Ernaux groeide op in een arbeidersmilieu in Normandië. Haar ouders werkten zich op tot kleine middenstanders en hadden zij een café annex kruidenierswinkel. In de bekroonde roman De plek uit 1983 vertelt de schrijver op sobere wijze over deze bescheiden carrière van haar vader.

Via de klassieke weg van het onderwijs we…Lees verder

Over Annie Ernaux

CC BY-SA 3.0 - Foto van/door

Annie Ernaux (Lillebonne, 1 september 1940) is een Franse schrijfster.

Biografie

Annie Ernaux bracht haar kindertijd door in Yvetot, Normandië. Ze groeide op in een onbemiddeld milieu, haar ouders waren eerst arbeiders, later kleine middenstanders. Ze studeerde romanistiek aan de Universiteit van Rouen. Vanaf begin jaren 70 werkte ze als docente op middelbare scholen, nadien bij het Centre National d'Enseignement à distance.

Vrijwel al het werk van Ernaux is autobiografisch van aard. Haar eerste roman, Les Armoires vides (De lege kasten), uit 1974, gaat over haar Normandische kindertijd, haar tweede, Ce qu'ils disent ou rien (1977), over haar adolescentie, haar derde, La femme gelée (De bevroren vrouw), uit 1981, over haar huwelijk. In 1984 kreeg ze de Prix Renaudot voor La Place (De plek), waarin de maatschappelijke stijging van haar vader centraal staat. Ook schreef …Lees verder op Wikipedia